Αμοργός

Το Αμοργιανό εδεσματολόγιο

Αν ο Λικ Μπεσόν δεν έστρεφε τον κινηματογραφικό φακό του στο «Απέραντο γαλάζιο» της Αμοργού, αλλά σε ένα καλοστρωμένο τραπέζι, τότε ο τίτλος της ταινίας του θα υμνούσε τις… απέραντες γεύσεις του νησιού!

Το αρνίσιο και το κατσικίσιο κρέας κυριαρχούν στις τοπικές συνταγές. Οχι τυχαία, αφού υπολογίζεται ότι στους 1.800 κατοίκους της Αμοργού αντιστοιχούν περίπου 25.000 αιγοπρόβατα! Τα νησιά των Κυκλάδων, γενικότερα, παράγουν νοστιμότατα αιγοειδή κρέατα. Γι’ αυτόν το λόγο, άλλωστε, στην Ε.Ε. έχουν καταταγεί στην α’ βαθμίδα ποιότητας, αλλά και τιμής.

Το «πατατάτο», παραδοσιακό φαγητό που σερβίρεται σε γάμους και πανηγύρια, είναι αρνί κατσαρόλας με πατάτες και κόκκινη σάλτσα με μπαχαρικά. Σε όλα τα ξωκλήσια υπάρχουν ειδικοί χώροι όπου μα- γειρεύεται και σερβίρεται μετά τις λειτουργίες. Το «ξιδάτο», πάλι, είναι ένα είδος πατσά που προσφέρεται μετά τις θρησκευτικές ολονυχτίες ή τα… εγκόσμια ξενύχτια. Προσφέρεται, επίσης, στον «αντίγαμο»: μια μέρα μετά το γαμήλιο γλέντι ξαναμαζεύονται συγγενείς και φίλοι και το τρώνε ως αντίδοτο για τη στομαχική… κραιπάλη της προηγούμενης μέρας. Στα κρεατικά προσθέστε και το γεμιστό κατσίκι: το τρώνε το βράδυ της Ανάστασης και ανήμερα το Πάσχα, αλλά το τιμούν δεόντως και τις υπόλοιπες μέρες του χρόνου. Ξεχωρίζει για τη γέμισή του, που αποτελείται από ρύζι, εντόσθια και (εδώ είναι όλο το «ζουμί») διάφορα αρωματικά βότανα, από τα εκατοντάδες που φυτρώνουν στο νησί.

«ΤΟ» ΦΑΒΑ

Η φάβα, ως γνωστόν, θεωρείται «σήμα κατατεθέν» της Σαντορίνης. Μέχρις αποδείξεως του εναντίου, φυσικά. Μ’ άλλα λόγια, τη φάβα που έχει να επιδείξει η Αμοργός. Εν πρώτοις, εδώ την αποκαλούν με ουδέτερο άρθρο: το φάβα. Κάτι που συμβαίνει και στα περισσότερα γυναικεία ονόματα (το Μαριώ, το Ειρηνιώ κ.ο.κ.). Τη λένε, επίσης, «μαέρεμα» στην ντοπιολαλιά της περιοχής. Η αμοργιανή φάβα προέρχεται από διαφορετικό όσπριο. Ενώ η σαντορινιά φάβα «γεννιέται» από το λαθούρι (Lathyrous clymenum)
[…]

«Ρακή ψημένη πίνετε
να ευφραίνεται η καρδιά σας,
για να μην έχουν πρόβλημα
τα σεξουαλικά σας».
Ολόκληρο το ενδιαφέρον κείμενο του Αρη Μαλανδράκη εδώ mykonosgastronomia-amorgos